Λαογραφία · Βρυκόλακες

Νάξος - Βρυκόλακες το 1874

Αφήγηση για επιδημίες και δεισιδαιμονίες με βρυκόλακες στη Νάξο του 19ου αιώνα.

Η φήμη της πανώλης, η οποία σπάνια επισκεπτόταν παλαιότερα την Πελοπόννησο και το Αιγαίο, είχε αρχίσει να κυκλοφορεί έντονα ανάμεσα στον λαό. Ήταν γνωστό ότι κάθε χρόνο η ανελέητη αυτή αρρώστια χτυπούσε την Κωνσταντινούπολη, τη Σμύρνη, την Αδριανούπολη, τη Θεσσαλονίκη και άλλες πόλεις της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, όπου συγκεντρωνόταν πλήθος κόσμου.

Και επειδή η ζωή των ανθρώπων είναι φτιαγμένη από χαρμάνι ευτυχίας και συμφορών, λύπης και γέλιου, σε αυτήν την επιδημία συνέβη και ένα επεισόδιο ιδιαίτερα αστείο – ιδού: Ανάμεσα στους Νάξιους κυριαρχούσαν πολλές δεισιδαιμονίες. Πιο πάνω απ’ όλες ήταν η πίστη στους «βουρκολλάκους». Ήταν καθολική η πεποίθηση πως όσοι πέθαιναν μετατρέπονταν σε βουρκολλάκους, εμφανιζόμενοι στους συγγενείς και κάνοντας φοβερά πράγματα.

Ο μυλωνάς που έμενε δίπλα μου είχε δύο κόρες που κάθε πρωί διηγούνταν με φρίκη πώς δύο βουρκόλακες μπαίνοντας με θόρυβο, αναποδογυρίζοντας τα έπιπλα και βασανίζοντάς τες όλη τη νύχτα. Ο πατέρας τους, αγρυπνούσε κρατώντας πυροβόλο όπλο, επιβεβαίωνε τα λεγόμενα και συγχρόνως έκανε τον σταυρό του.

Μια φορά πυροβόλησε έναν βρυκόλακα που περιφερόταν γύρω από το μαγειρίο του. Το πρωί βρήκε την αγαπημένη του γάτα νεκρή: «Είδα τότε τον έναν από τους βουρκόλακες... το πρωί είδε τη γάτα μου άψυχη, η οποία είχε έρθει ειρηνικά στο παράθυρο μου».

Ένας Πρωτοσύγκελος γνωστός για την ευλάβειά του, μεταφέρθηκε στα ουράνια αλλά επέστρεψε ως βουρκόλακας: «Σχηματίζοντας αμέτρητη φάλαγγα, περιφέρονταν τη νύχτα στους δρόμους με τρίξιμο και βρυχηθμούς δοντιών».

Τοποθεσία

Κύρια περιοχή:Νάξος
Υπο-τοποθεσίες:Νάξος

Πηγές & Τεκμηρίωση

  • Βιβλιογραφική αναφορά

    Συγγραφέας:Νικόλαος Δραγούμης
    Τίτλος:Ιστορικαί Αναμνήσεις υπο Νικολάου Δραγούμη
    Έτος:1874
    Σελίδες:80-82

Περισσότερα από την ίδια ενότητα

Βρυκόλακες

Πρόληψη για αποφυγή βρυκολακιάσματος λεχώνας - Ρόδος

Λαογραφική μαρτυρία από τη Ρόδο: αν πεθάνει λεχώνα πριν ασαραντωθεί, της δένουν βάτο γύρω στη μέση ώστε να μπλέξει στα αγκάθια και να μην ενοχλεί τους ζωντανούς.

1 Ιανουαρίου 1963Ρόδος

Βρυκόλακες

Τελετή για αποφυγή βρυκολακιάσματος - Δροσοπηγή Άρτας

Καταγραφή από τη Δροσοπηγή Άρτας της τελετής κατά την οποία ο ιερέας μεταβαίνει αμίλητος στον ετοιμοθάνατο για να τον μεταλάβει — γιατί αν δεν μεταλάβει πιστεύεται ότι θα βρυκολακιάσει.

1 Ιανουαρίου 1963Δροσοπηγή Άρτας
Παράδοση για τους βουρβουλλάκους και τις κλειδαρότρυπες στη Νεάπολη Κοζάνης

Βρυκόλακες

Οι Βρουκόλακες στην Νεάπολη Κοζάνης

Εκτενής καταγραφή από την Ανασελίτσα (Νεάπολη Κοζάνης) για τους βρουκόλακες: αίτια, σημάδια, τελετουργίες θεραπείας με δαυλί και βραστό κρασί, ο χορός στα σταυροδρόμια και το κάψιμο στο μνήμα.

1 Ιανουαρίου 1937Νεάπολη Κοζάνης
Παράδοση για τους βουρβουλλάκους και τις κλειδαρότρυπες στη Χίο

Βρυκόλακες

Οι βουρβούλλακοι και οι κλειδαρότρυπες - Χίος

Παράδοση από τη Χίο για τους βουρβουλλάκους που μπαίνουν στα σπίτια από την κλειδαρότρυπα και για τον αφορισμένο που εξεθάφη πρησμένος, ανέστη στην εκκλησία και έγινε στάχτη μόλις τον συγχώρεσαν.

1 Ιανουαρίου 1926Καλαμωτή Χίου
Παράδοση για τους βουρβουλάκους στο Βενετικό της Χίου

Βρυκόλακες

Οι Βουρβούλακοι του Βενετικού Χίου

Παράδοση από τη Χίο για τους άδικους προεστούς που γίνονταν βουρβουλάκοι και τους έστελναν στο Βενετικό, όπου τους έβλεπαν οι ψαράδες κοπάδια-κοπάδια πάνω στο ξερόνησο.

1 Ιανουαρίου 1926Βενετικό Χίου
Παράδοση για τους βρυκόλακες Σαββατιανούς στη Χίο

Βρυκόλακες

Οι Βρυκόλακες Σαββατιανοί της Χίου

Παράδοση από τη Χίο για τους ανθρώπους που γεννήθηκαν Σάββατο και γίνονταν βρυκόλακες, συγκεντρωνόμενοι στο Γούνι για να χορέψουν.

1 Ιανουαρίου 1926Γούνι Χίου

Άρθρα από την περιοχή «Νάξος»

Περισσότερα άρθρα

Σκηνή εγκλήματος με σκελετό στον Άγιο Αθανάσιο

Εγκληματικές Υποθέσεις

2017 - Σκελετός & Μυστήριες Τελετές στον Άγιο Αθανάσιο Ιτέας

Αποκαλυπτική υπόθεση ανθρωποκτονίας με ενδείξεις τελετουργικών πρακτικών σε ακατοίκητο νησί Φωκίδας.

22 Ιουλίου 2017Ιτέα

Δαίμονες

Το μαλλί της γίδας και οι διάβολοι - Πετράλωνα Ολυμπίας

Δοξασία από την Πετράλωνα Ολυμπίας: όποιος ετοιμοθάνατος σκεπαστεί με σάϊσμα δεν ξεψυχά εύκολα, γιατί το μαλλί της γίδας έχει σχέση με τους διαβόλους.

1 Ιανουαρίου 1950Πετράλωνα Ολυμπίας

Νεράιδες

Οι Ανεραΐδες της Κύθνου

Λαϊκή αφήγηση για τις νεράιδες των Κόκκινων και τους διαβολικούς όμβρους των Κακκάβα στην Κύθνο

1 Ιανουαρίου 1904Κύθνος
Απεικόνιση της ρεματιάς Μούρες και των Λυκοραχίων

Στοιχειά

Οι Ρεματιανοί - Αγρίνιο

Λαϊκή ερμηνεία για τα μυστηριώδη ηχητικά φαινόμενα στις Μούρες του Αγρινίου

Αιτωλοακαρνανία
Το Νεραϊδόσπηλιο στην Πεδιάδα Κρήτης, τόπος του παραμυθιού

Νεράιδες

Κρήτη - Έρωτας Λυράρη με ΝεραΪδα στο Νεραϊδόσπηλιο

Λαογραφικό παραμύθι για λυράρη από το Σγουροκεφάλι που ερωτεύτηκε νεράιδα. Με συμβουλή γριάς, την κράτησε από τα μαλλιά μέσα σε μεταμορφώσεις. Αφού γεννήθηκε γιος, η νεράιδα έφυγε στην πηγή μετά από δοκιμασία με φούρνο. Δύο εκδοχές: του Χουρμούζη (1842) και Stillman (1866).

1 Ιανουαρίου 1892Κρήτη