hauntedΑρχείο
Λαογραφία · Βρυκόλακες

1837 Οι Καταχανάδες στην Κρήτη υπό Robert Pashley

Απομνημονεύματα Robert Pashley για τους Καταχανάδες (βρυκόλακες) της Κρήτης. Περιγράφει λαϊκές πεποιθήσεις στο Άσκιφο και Ανδρόπολι, τελετές καύσης νεκρών ως έσχατο μέσο, και τη μείωση φαινομένων λόγω αυξημένης ιερατικής δεξιοτεχνίας κατά τον 19ο αιώνα.

Χαρακτικό της Κρήτης από τον 19ο αιώνα, εποχή Pashley

Όταν βρέθηκα στο Άσκιφο, είχα ρωτήσει για τους Βρυκόλακες, ή Καταχανάδες όπως τους αποκαλούν οι Κρητικοί, για τους οποίους είχα ακούσει από τον Μανιά και άλλους συμπατριώτες του, και των οποίων η ύπαρξη και τα κακά έργα αποτελούν κοινό άρθρο της λαϊκής πίστης σε όλο το νησί.

Φυσικά, αυτή η πίστη είναι ιδιαίτερα ισχυρή στα βουνά. Αν κάποιος τολμήσει να την αμφισβητήσει, παρουσιάζονται αδιαμφισβήτητα γεγονότα για να σιωπήσουν οι δύσπιστοι. Στο Ανδρόπολι βρίσκομαι σε έδαφος που εδώ και καιρό στοιχειώνεται από αυτούς και είναι ξακουστό μέσα από πολυάριθμες ιστορίες — μερικές από τις οποίες είναι αρκετά διασκεδαστικές — όπου καταγράφονται τα κατορθώματά τους.

Όταν, λοιπόν, αυτή η συνηθισμένη θρησκευτική τελετή — στην οποία καταφεύγουν πρώτα — αποδειχθεί αναποτελεσματική, οι κάτοικοι της περιοχής πηγαίνουν το Σάββατο στον τάφο, βγάζουν το σώμα και το καίνε με φωτιά· μια πράξη στην οποία οι Έλληνες συναινούν μόνο σε περίπτωση απόλυτης ανάγκης, λόγω του θρησκευτικού τρόμου που νιώθουν απέναντι στο κάψιμο ενός σώματος πάνω στο οποίο έχει χυθεί το Άγιο Έλαιο από τον ιερέα κατά την τέλεση του τελευταίου μυστηρίου της θρησκείας τους πάνω στον ετοιμοθάνατο.

Οι Σφακιανοί επίσης γενικά πιστεύουν ότι οι καταστροφές που διαπράττονται από αυτούς τους νυχτερινούς περιπλανητές ήταν, παλαιότερα, πολύ πιο συχνά απ’ ό,τι είναι σήμερα· και έχουν γίνει συγκριτικά σπάνια, αποκλειστικά ως αποτέλεσμα της αυξημένης ζήλου και δεξιοτεχνίας που διαθέτουν πλέον τα μέλη του ιερατείου!.

Τοποθεσία

Κύρια περιοχή
Κρήτη
Υπο-τοποθεσίες
Άσκιφο, Ανδρόπολι

Πηγές & Τεκμηρίωση

Ημερομηνία άρθρου1837
Συγγραφέας άρθρουRobert Pashley
  • Βιβλιογραφική αναφορά

    ΣυγγραφέαςRobert Pashley
    ΤίτλοςTravels in Crete - 1837
    Σελίδες196-201

Περισσότερα από την ίδια ενότητα

Βρυκόλακες · 1963

Πρόληψη για αποφυγή βρυκολακιάσματος λεχώνας - Ρόδος

Λαογραφική μαρτυρία από τη Ρόδο: αν πεθάνει λεχώνα πριν ασαραντωθεί, της δένουν βάτο γύρω στη μέση ώστε να μπλέξει στα αγκάθια και να μην ενοχλεί τους ζωντανούς.

Βρυκόλακες · 1963

Τελετή για αποφυγή βρυκολακιάσματος - Δροσοπηγή Άρτας

Καταγραφή από τη Δροσοπηγή Άρτας της τελετής κατά την οποία ο ιερέας μεταβαίνει αμίλητος στον ετοιμοθάνατο για να τον μεταλάβει — γιατί αν δεν μεταλάβει πιστεύεται ότι θα βρυκολακιάσει.

Παράδοση για τους βουρβουλλάκους και τις κλειδαρότρυπες στη Νεάπολη Κοζάνης
Βρυκόλακες · 1937

Οι Βρουκόλακες στην Νεάπολη Κοζάνης

Εκτενής καταγραφή από την Ανασελίτσα (Νεάπολη Κοζάνης) για τους βρουκόλακες: αίτια, σημάδια, τελετουργίες θεραπείας με δαυλί και βραστό κρασί, ο χορός στα σταυροδρόμια και το κάψιμο στο μνήμα.

Παράδοση για τους βουρβουλλάκους και τις κλειδαρότρυπες στη Χίο
Βρυκόλακες · 1926

Οι βουρβούλλακοι και οι κλειδαρότρυπες - Χίος

Παράδοση από τη Χίο για τους βουρβουλλάκους που μπαίνουν στα σπίτια από την κλειδαρότρυπα και για τον αφορισμένο που εξεθάφη πρησμένος, ανέστη στην εκκλησία και έγινε στάχτη μόλις τον συγχώρεσαν.

Παράδοση για τους βουρβουλάκους στο Βενετικό της Χίου
Βρυκόλακες · 1926

Οι Βουρβούλακοι του Βενετικού Χίου

Παράδοση από τη Χίο για τους άδικους προεστούς που γίνονταν βουρβουλάκοι και τους έστελναν στο Βενετικό, όπου τους έβλεπαν οι ψαράδες κοπάδια-κοπάδια πάνω στο ξερόνησο.

Παράδοση για τους βρυκόλακες Σαββατιανούς στη Χίο
Βρυκόλακες · 1926

Οι Βρυκόλακες Σαββατιανοί της Χίου

Παράδοση από τη Χίο για τους ανθρώπους που γεννήθηκαν Σάββατο και γίνονταν βρυκόλακες, συγκεντρωνόμενοι στο Γούνι για να χορέψουν.

Άρθρα από την περιοχή «{mainArea}»

Περισσότερα άρθρα

Αρχειακή εικόνα του άρθρου της εφημερίδας Φωνή του Λαού 1933
Μαγεία - Τελετές · 1933

H Μάγισσα που Έβρισκε Γαμπρούς στα Δουλικά - 1933

Καλικάτζαροι · 1958

Τα καψούρια στο Κουκούλι Ζαγορίου

Λαογραφική μελέτη για τα καψούρια (καλλικάντζαροι) στο Κουκούλι Ζαγορίου: Τα δωδεκαήμερα (24 Δεκεμβρίου – 5 Ιανουαρίου), ταξινόμιες προφυλάξεων, ονομασίες, και δραστηριότητες αυτών των δαιμονικών όντων.

Βρυκόλακες · 1800

Η Βρυκολακιασμένη Πανογιαννου (1800)

Λαογραφική αφήγηση για την Πανογιαννού που έγινε βρυκόλακας μετά τον άδικο θάνατό της σε πυρκαγιά. Εμφανιζόταν νύχτα στο σπίτι του γιου της τρώγοντας αλεύρι και σε άλλα σπίτια. Τελικά ο γιος της την τουφέκισε και εξαφανίστηκε.

Καλικάτζαροι

Τα Καρκαντζέλια του Πράγγιου

Λαογραφική παράδοση για καρκαντζέλια (καλλικάντζαροι) στο Πράγγι Έβρου: Δραστηριότητες τους κατά το Δωδεκαήμερο, αλληλεπίδραση με ανθρώπους και δώρα φλουριών.

Οι Βουρβουλλάκοι του Λιθίου Χίου
Βρυκόλακες · 1926

Οι Βουρβουλλάκοι στο Λιθί Χίου

Λαϊκή παράδοση από το Λιθί Χίου για τους βουρβουλλάκους, νεκροζώντανες μορφές που κατέβαιναν από το νεκροταφείο και διαλύθηκαν με την επέμβαση ενός παπά.